Odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych – stawki, jak liczyć, kalkulator [2026]
Odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych to ustawowe odsetki przysługujące przedsiębiorcy od drugiego dnia po terminie płatności faktury. Aktualna stawka w 2026 roku to 13,75% rocznie (stopa referencyjna NBP 3,75% + marża 10 p.p.). Dla publicznych podmiotów leczniczych: 11,75%. Odsetki należą się automatycznie – bez wezwania, bez wykazywania szkody. W przeciwieństwie do zwykłych odsetek ustawowych z art. 481 KC (10,25%), stawka transakcyjna zmienia się tylko dwa razy w roku – 1 stycznia i 1 lipca.
Jak to działa w praktyce
Hurtownia wystawiła fakturę na 35 000 zł z terminem płatności 10 stycznia 2026. Kontrahent milczy. Dziś jest 28 lipca 2026 – to 198 dni opóźnienia. Odsetki liczymy według stawki 13,75% (obowiązuje cały 2026 rok). Wzór: 35 000 x 13,75% / 365 x 198 = 2 611,64 zł. Same odsetki – bez rekompensaty 40 EUR i bez kosztów sądowych.
Gdy opóźnienie trwa dłużej i obejmuje zmianę stawek – sprawa się komplikuje. Faktura z terminem płatności 15 marca 2025, wciąż niezapłacona. Od 16 marca do 30 czerwca 2025 obowiązywała stawka 15,75%. Od 1 lipca 2025 do 31 grudnia 2025 – 15,25%. Od 1 stycznia 2026 do dziś – 13,75%. Każdy okres liczysz osobno i sumujesz. Ręczne liczenie to 20 minut roboty. Kalkulator na tej stronie robi to w sekundę.
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz.U. 2023 poz. 1790 – tekst jednolity). Art. 7 ust. 1: stawka = stopa referencyjna NBP + 10 p.p. Art. 5: prawo do odsetek bez wezwania. Stawka na I półrocze publikowana jest w obwieszczeniu Ministra Rozwoju i Technologii do 15 stycznia, na II półrocze – do 15 lipca.
Najczęstsze pytania
Ile wynoszą odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych w 2026 roku?
13,75% dla standardowych transakcji B2B. 11,75% gdy dłużnikiem jest publiczny podmiot leczniczy (szpital, przychodnia). Stawka obowiązuje od 1 stycznia 2026 – i na 99% utrzyma się do końca roku, bo stopa referencyjna NBP nie zmieniła się 1 lipca 2026.
Jak obliczyć odsetki za opóźnienie od faktury?
Wzór: kwota brutto faktury x stawka roczna / 365 x dni opóźnienia. Przykład: 5 000 zł x 13,75% / 365 x 30 dni = 56,51 zł. Przy dłuższych opóźnieniach, które obejmują zmianę stawek (co pół roku), liczysz osobno każdy okres i sumujesz. Skorzystaj z kalkulatora – automatycznie uwzględni wszystkie zmiany stawek od 2022 roku.
Od kiedy liczyć odsetki od niezapłaconej faktury?
Od dnia następującego po terminie płatności z faktury. Jeśli termin to piątek 14 marca 2026 – odsetki biegną od soboty 15 marca. Nie czekasz do poniedziałku, nie dajesz „dodatkowych 7 dni". Ustawa nie wymaga wezwania do zapłaty – odsetki są automatyczne od pierwszego dnia.
Odsetki transakcyjne a odsetki ustawowe – jaka jest różnica?
Transakcyjne (13,75%): tylko B2B, zmieniają się co pół roku, wyższe. Ustawowe z art. 481 KC (10,25% w połowie 2026): wszystkie inne sprawy, zmieniają się na bieżąco z każdą decyzją RPP, niższe. Jeśli nie jesteś pewien, które stosować – przy fakturze między firmami zawsze transakcyjne.
Policz odsetki od swojej faktury już teraz – darmowy kalkulator odsetek z pełną historią stawek od 2022 roku. Wpisz kwotę i datę, wynik w 3 sekundy.
Ostatnia aktualizacja: 28 lipca 2026