Milton InkasoSłownik windykacyjny → Cesja wierzytelności

Słownik windykacyjny

Cesja wierzytelności

Sprzedaż długu krok po kroku. Ile dostaniesz za swoją wierzytelność (10–30% wartości), gdzie szukać kupca, co mówi prawo i na co uważać.

Cesja wierzytelności (przelew wierzytelności) to umowa, na mocy której dotychczasowy wierzyciel (cedent) przenosi dług na kupującego (cesjonariusza) za uzgodnioną cenę. Cena sprzedaży: 10–30% wartości nominalnej – zależnie od wieku długu, stanu prawnego i dokumentacji. Podstawa: art. 509–518 KC. Dłużnik nie musi wyrażać zgody – wystarczy go zawiadomić po transakcji.

Jak to działa w praktyce

Masz fakturę na 25 000 zł przeterminowaną o 8 miesięcy. Dłużnik nie odpowiada na wezwania, telefony i e-maile. Zamiast iść do sądu (koszt: opłata sądowa 625 zł, kilka miesięcy czekania na nakaz, potem egzekucja), sprzedajesz dług funduszowi sekurytyzacyjnemu. Otrzymujesz 15% wartości – 3 750 zł przelewem w ciągu tygodnia. Koniec tematu. Dług przestaje być Twoim problemem.

To nie jest teoretyczna kalkulacja. Firma budowlana z Wielkopolski sprzedała pakiet 12 faktur o łącznej wartości 180 000 zł za 22% (39 600 zł). Wszystkie faktury były przeterminowane o 6–14 miesięcy, część dłużników była już w stanie upadłości. Bez cesji firma dostałaby prawdopodobnie 0 zł. Z cesją – prawie 40 000 zł w ciągu 10 dni.

Podstawa prawna

Art. 509–518 Kodeksu cywilnego (Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93, z późn. zm.). Kluczowe punkty: art. 509 § 1 – wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią. Art. 510 § 1 – cesja wymaga umowy między cedentem a cesjonariuszem (forma pisemna dla celów dowodowych). Art. 512 – do czasu zawiadomienia dłużnika o cesji, spełnienie świadczenia do rąk dotychczasowego wierzyciela zwalnia dłużnika. Art. 516 – cedent odpowiada za istnienie wierzytelności, ale nie za wypłacalność dłużnika (chyba że zostało to wyraźnie zagwarantowane).

Od czego zależy cena sprzedaży długu

Każdy fundusz czy firma windykacyjna wycenia dług indywidualnie. Oto co realnie wpływa na cenę:

Wiek długu. Im starszy, tym niższa cena. Świeże faktury (do 3 miesięcy po terminie) mogą osiągnąć 25–30%. Powyżej roku – spada do 5–15%.

Tytuł wykonawczy. Prawomocny nakaz zapłaty z klauzulą wykonalności podnosi cenę o 5–10 p.p. – kupujący ma pewność prawną i może od razu ruszyć z egzekucją.

Majątek dłużnika. Jeśli wiadomo, że dłużnik ma nieruchomość, stałe dochody albo znaczące środki na koncie – cena rośnie. Dłużnik bez majątku i dochodów = cena minimalna.

Dokumentacja. Komplet: faktura + WZ + umowa + potwierdzenie doręczenia + korespondencja z dłużnikiem = wyższa cena. Brak dokumentów = ryzyko sporu sądowego = niższa wycena.

Najczęstsze pytania

Ile naprawdę można dostać za sprzedaż wierzytelności?

Zależy od jakości długu. Świeża faktura B2B z kompletną dokumentacją i majętnym dłużnikiem: 25–30%. Faktura 6–12 miesięcy po terminie, bez orzeczenia sądu: 12–18%. Stare długi powyżej 2 lat, bliskie przedawnienia, bez dokumentacji: 5–8%. Pakiety wierzytelności (kilkadziesiąt lub kilkaset sztuk) wycenia się hurtowo – średnio 8–12% wartości nominalnej.

Czy do cesji wierzytelności potrzebna jest zgoda dłużnika?

Nie. Zgoda dłużnika nie jest wymagana – wynika to wprost z art. 509 KC. Dłużnika trzeba jedynie zawiadomić o cesji. I tu jest haczyk: dopóki dłużnik nie zostanie zawiadomiony, może skutecznie zapłacić dotychczasowemu wierzycielowi. Jeśli to zrobi – cesjonariusz nie ma już roszczenia do dłużnika, tylko do Ciebie (o zwrot ceny cesji). Zawsze wysyłaj zawiadomienie listem poleconym.

Jak znaleźć kupca na wierzytelność?

Trzy ścieżki. (1) Fundusze sekurytyzacyjne – najwięksi gracze: Kruk, Best, Casus, Ultimo. Działają przez swoje strony www, przyjmują zapytania o skup. (2) Firmy windykacyjne – część z nich (w tym Milton Inkaso) pośredniczy w sprzedaży lub kupuje długi na własny rachunek. (3) Platformy aukcyjne i giełdy wierzytelności – Allegro ma sekundarne oferty, są też specjalistyczne serwisy. Pamiętaj: im lepiej przygotujesz pakiet dokumentów, tym wyższą cenę wynegocjujesz.

Jakie ryzyka wiążą się ze sprzedażą długu?

Trzy rzeczy do przemyślenia. Po pierwsze: cena – 15% od 25 000 zł to 3 750 zł. Tracisz 85% wartości nominalnej. Jeśli jest szansa na odzyskanie całości przez sąd, cesja może być nieopłacalna. Po drugie: odpowiedzialność za istnienie wierzytelności. Jeśli sprzedasz dług, który nie istnieje (np. faktura była już zapłacona), cesjonariusz zażąda zwrotu ceny. Po trzecie: reputacja. Cesjonariusz może windykować agresywnie – a dłużnik wciąż kojarzy dług z Twoją firmą.

Z praktyki: Przed sprzedażą długu sprawdź umowę z dłużnikiem pod kątem zakazu cesji (pactum de non cedendo). Coraz więcej dużych firm wpisuje taki zakaz do swoich regulaminów i umów. Jeśli zakaz istnieje, cesja bez zgody dłużnika będzie wobec niego bezskuteczna – cesjonariusz nie będzie mógł od niego niczego wyegzekwować. W takiej sytuacji zostaje Ci tylko droga sądowa lub negocjacja zgody na cesję (np. w zamian za rabat na dług).

Masz dług do sprzedania? Sprawdź zanim podejmiesz decyzję

Skonsultuj się z Milton Inkaso → – porównamy zysk z cesji, windykacji i drogi sądowej.

Ostatnia aktualizacja: 28 lipca 2026